پایان نامه درمورد معیارهای تشخیص و استراتژی کاهش

دانلود پایان نامه

به طور کلی دیدگاههایی که در رابطه با لوالوا مطرح شدهاست را میتوان در دو گروه بررسی نمود: پژوهشگرانی مانند دیبل، لوالوا را روشی معرفی میکنند که منجر به تولید تراشههای زیادی از یک سنگ‌مادر میشود. این دیدگاه کاملاً در مقابل تعریف اولیهی لوآلوآ قرار دارد که تولید یک تراشهی ازپیش‌تعیین‌شده در هر کاهش را ویژگی ضروری برای لوالوا در نظر میگرفت (Dibble 1989: 425).
گروهی دیگر از پژوهشگران مسئله را نه در تعریف لوالوا که در سطح تولیدات و در معیارهای تشخیص تراشه، تیزه و تیغه میدانستند. بعدها با تغییر دیدگاههای تولید دستساختههای سنگی و استفاده از روشهای خاص، تردیدهایی در درستی تعاریف سنتی شکل گرفت؛ اما هر دو گروه این پژوهشگران جنبههای ریخت‌شناسی (سنگ‌مادرها و به ویژه برداشتهها) را بسیار مهم ارزیابی کرده (به این دلیل که وجود استراتژی لوالوا از وجود برداشتههای ویژهی ازپیش‌تعیین‌شده استنباط میگردد) و در مقابل به فناوری تولید اهمیت کمتری میدادند و در نتیجه ارتباطی میان روش های راهبردی و تولیدنهایی مشاهده نکردند (Van peer 1992).
برخی از مهمترین رویکردهای روش‌شناختی لوالوا بدین شرح است:
بروس بردلی
بردلی برای فهم استراتژی لوالوا بر پتانسیل کارهای تجربی تاکید کرد. وی معتقد بود که تعاریف سنتی دربارهی تراشهبرداری، کلی صحبت کرده و در مورد فناوری لوالوا بحث نمیکردند. در این روش، برای درک نظری استراتژی کاهش که اجازهی تولید تراشه خاص را میدهد، به صورت تجربی شروع به تولید تراشههای لوآلوآی کلاسیک نموده و از نتیجهی آن برای مقایسه با مجموعهی باستانی استفاده میگردد. در واقع، هدف اصلی او ارائهی تعریف جدیدی از لوالوا بر اساس کار تجربی نبود، بلکه از تجربه برای رسیدن به فهم وسیعتری از تولیدات لوالوا استفاده کرد (Bradley 1975).
اریک بوئدا
روش مورد استفادهی بوئدا ترکیبی از روش تجربی و ارزیابی الگوی تشخیص برداشتهها بود و از این نظر تقریباً مشابه روش کرو (Crew 1975) است. کار تجربی، هم چنین یک چهارچوب برای ارزیابی الگوی تشخیص برداشتهها ایجاد میکند. با استفاده از کار تجربی، میتوان مفهوم لوالوا که همان مفهوم حجمی است را قاعدهمند کرد. این مفهوم شامل دو وجه محدب و مقابل هم است که هر کدام عملکردی متفاوت دارند: یکی به عنوان سکوی ضربه و دیگری سطح برداشتهبرداری که برداشته از آن جدا میشود (Boeda 1995). وی شروط فنی که برای تولید تراشههای کنترل شده ضروری بود را به صورت زیر برمیشمارد:
1- سکوی ضربهی ترجیحی
2- تحدب عرضی و قسمت بالایی سطح لوالوا
بوئدا دو متد خطی (ایجاد یک تراشهی لوالوا در هر آمادهسازی سطح رویی) و متناوب (ایجاد چندین تراشه لوالوا از سطح رویی) را تشخیص داد (Boeda 1988: 14) که هر کدام آمادهسازی سطح رویی متفاوتی دارند.
آنتونی مارکس و فیلیپ ولکمن
بازسازی آن‌ها برای مجموعه‌های بکر و بکرتاشیت در صحرای نقو اهمیت این امر را نشان داد. استراتژی که آن‌ها بازسازی کردند نشاندهندهی تولید تیزهی لوالوا بود که با تعاریف بردلی و بوئدا سازگار نبود (Marks and Volkman 1987).
هارولد دیبل
هارولد دیبل به بررسی ویژگیهای تراشههای «ازپیشتعیینشده» ی لوالوا پرداخت (Dibble1989). وی معتقد است که ویژگی «ازپیشتعیینشدن» باید از طریق همگونی بیشتر تراشه‌های لوالوا مشخص بوده و این تراشهها از نظر شکل/ اندازه نسبت به دیگر تراشهها متمایز باشند. برای این جنبههای کمی، روشهای آماری و تحلیلهای نسبی کمک‌کننده هستند. او تعدادی از ویژگی‌های کمی در سه دسته را مقایسه نمود: تراشههای لوالوا، تراشههای پیرایش دورویه و تراشههای معمولی(آنهایی که فن خاصی برای تولیدشان تشخیص داده نمیشود). دیبل میانگین ضریب تنوع برای 27 مجموعه پارینه‌سنگی میانی و قدیم فرانسه را محاسبه نمود و نتیجه، تفاوت قابل‌توجهی در طول و عرض و سطح نشان نمیداد (Dibble 1989)؛ اما ضخامت و برخی شاخصها (سطح/ضخامت، طول/عرض، عرض/ضخامت) در تراشههای لوالوا با تراشههای نرمال متفاوت بوده و تفاوت قابل‌توجهی میان تراشههای لوالوا و تراشههای پیرایش دورویه دیده نشد. بر اساس این نتایج، دیبل معتقد است به جای آنکه لوالوا را متد آمادهسازی سنگ‌مادر بدانیم که منجر به تولید یک تراشه با شکل و اندازه ازپیش‌تعیین‌شده میگردد، میتوان آن را متدی ویژه برای کاهش سنگ‌مادر در نظر گرفت که منجر به تولید تعداد زیادی تراشه با شکل و اندازهی منظم از یک سنگ‌مادر میشود که با استفاده از یک فناوری منظم تولید شدهاند.
3-2- مفهوم لوالوا
با در نظر گرفتن استراتژی فناوری (و اینکه ممکن است هر فناوری خود شامل انواعی باشد)، لوالوا را میتوان یکی از این انواع و نمود خاص از سیستم کلی فناوری دانست. اریک بوئدا و برخی دیگر از پژوهشگران لوالوا را یک مفهوم واحد و ثابت میدانند (Boeda 1988)؛ به این معنا که اگرچه به شیوههای مختلفی اجرا میشود، اما با یک مفهوم واحد و به عنوان یک حجمی از جرم که کاهش می‌یابد تعریف میگردد. هنگامی که بر اساس این مفهوم خاص، یک سری ویژگیها در یک توالی کاهش به طور همزمان دیده شوند، میتوان آن استراتژی را لوالوا نامید(Van Peer 1992). این ویژگیها هرچه که باشند، در هر صورت شکل و ویژگی برداشتهی لوالوا به ابعاد و حجم سنگمادر و همچنین روش مورد استفاده بستگی دارد(Inizan et al. 1999: 65).
همان طور که گفته شد، تعریف سنتی لوالوا را فرانسوا بورد ارائه کرده است (Bordes 1980:45). آن گونه که بورد اشاره میکند این فن برای تولید انواع متنوع تراشهها از اشکال کلاسیک (که تراشههایی پهن و بیضی شکل هستند و الگوی مرکزگرا را نشان میدهد) تا فرمهای کشیده و باریک (تیزهها و تیغههای لوالوا) به کار میرود.
3-2-1- مفهوم حجمی لوالوا:
اریک بوئدا بر اساس صنایع سنگی اروپا، مفهوم لوالوا را در دو بخش مجزا برای سنگمادرها -آماده سازی و شکل‌دهی- توصیف و آن را حجمی از جرم که کاهش مییابد تعریف میکند و سپس برای آن 6 ویژگی را در نظر میگیرد (Boeda 1995):
شکل 3: مفهوم لوآلوآ. ویژگی نخست: تقاطع سطوح
شکل 3: مفهوم لوآلوآ. ویژگی نخست: تقاطع سطوح