[do_widget id=kl-erq-2]

موضوع عقد بیمه خطر یا ریسک تحقق حادثه خسارت بار است، لذا ، از طرفی ، بنا بر قواعد حقوق بیمه می‌بایست امری اتفاقی باشد و از طرف دیگر ، مطابق قواعد عمومی حقوق تعهدات امری واقعی و مشروع به شمار آید. جنبه اتفاقی بودن ریسک از عدم اطمینان از وقوع حادثه اسنتتاج می‌شود. جنبه واقعی بودن ریسک بدین معنی است که اتفاق موضوع بیمه امکان وقوع داشته باشد. لذا چنانچه مشخص شود که مال موضوع بیمه وجود نداشته یا قبل از انقعاد قرار داد بیمه بر اثر حادثه تلف شده یا اتفاق موضوع بیمه تحقق یافته است (حتی اگر بیمه گذار نیز از این امر آگاه نباشد)، عقد بیمه باطل خواهد بود. ریسک موضوع بیمه باید به نحو دقیقی تعیین و مشخص شود و این امر عمدتاً به وسیله اعلام و اطلاعاتی که بیمه گذار در اختیار قرار می‌دهد عملی می‌گردد . این اعلام نقش اساسی در قرارداد بازی می‌کند. ولی هر ریسکی ممکن است مورد بیمه قرار نگیرد و دامنه ریسک موضوع بیمه محدود شود یا برخی خطرات از اعداد ریسکهای موضوع بیمه خارج شود .
گفتار اول : خطرات و ریسک های بیمه ای
بند اول : انواع خطرات موجب ریسک در بیمه
ریسک احتمال وقوع حوادث و خطرات نامطلوب است و بیمه برای پوشش آن ها برنامه ریزی می کند. بیمه در واقع مدیریت خطر و ریسک است. اگر خطر و ریسکی وجود نداشته باشد بیمه نیز لزومی نخواهد داشت.
منظور از خطر احتمالی که در اصطلاح بیمه خطر یا ریسک نامیده می شود حادثه ایست که اولاً در آینده وقوعش مشکوک و ثانیاً اراده انسان در آن بی تاثیر باشد. وقتی خطری بوقوع پیوست به آن حادثه گویند. بنابراین ریسک یعنی احتمال متحمل شدن زیان .
ریسک و خطر دو جنبه دارد :
1 ـ ریسک مثبت : به مفهوم شانس و اقبال و به سلامت جستن از واقعه ای نامطلوب ؛
2 ـ ریسک منفی به معنی ضرر و زیان از حادثه ای که در آینده اتفاق می افتد.
از آنجا که بشر نمی تواند آینده را پیش بینی کند، تنها شناسایی ریسک های منفی و راه های گریز از آن است که می تواند او را از خطر و خسارت نجات دهد. البته بسیاری ریسک ها و خسارات قابل پیش بینی و گریز نیستند و باید با تمهیداتی خسارات آن را کاهش داد و یا جبران کرد.
بطور کلی وقایع ، حوادث تلخ و بلایا که موجب ریسک ها و خسارات می شوند را می توان به سه گروه عمده تقسیم کرد :
گروه اول : خسارات و بلایای طبیعی
بشر از قدیم الایام برای مقابله و پیش بینی بلایای طبیعی تلاش زیادی به عمل آورده لیکن با وجود موفقیت های نسبی در پیش بینی سیل و طوفان، هنوز در مورد پیش بینی زلزله موفقیتی نداشته است. در مقابل تلاش کرده است ساختمانهای خود را مقاوم در برابر زلزله بسازد، مانند کشور ژاپن که در این مورد موفقیت های زیادی داشته است. در چنین مواردی کسی مسئول بروز خسارت نیست و خسارت طبیعی نام دارد. این حوادث روی همه افراد یک جامعه اثر دارد مانند زلزله و طوفان. برخی حوادث این گروه بطور محدود و برخی بطور کامل توسط بیمه های بازرگانی، دولتی و اجتماعی پوشش داده می شود.
گروه دوم : خسارات تدریجی
خسارات تدریجی مواردی است که به مرور ایجاد میشوند و وقوع آنها قابل پیش بینی است مانند کهنگی ساختمان، فرسودگی ماشین آلات، پیری و بیماری افراد، تورم و امثال آن.
روش هایی برای جبران این گونه خسارات وجود دارد که برخی از آنها مانند پیری، بازنشستگی و بیماری را می توان تحت پوشش قرار داد.
گروه سوم : حوادث و خسارات ناشی از عمل انسانها
برخی حوادث ناشی از عمل و فعل انسانها است که روی افراد بخصوصی در اجتماع اثر کرده و آنها را دچار خسارت می کند مانند آتش سوزی، تصادف و امثال آن.
در چنین مواردی فرد مسئول ایجاد خسارت موظف به پرداخت زیانهای ناشی از آن است.
با افزایش تعداد انسانها، فشردگی جوامع، افزایش سرعت در زندگی و استفاده بیشتر از ماشین آلات و تکنولوژی، تواتر و شدت حوادث نیز افزایش پیدا کرده و خسارات ناشی از آن نیز ابعاد بزرگی یافته است.
بیمه در تلاش برای جبران خسارات مادی حوادث و وقایع است و در مورد خسارات معنوی کاری از دستش ساخته نیست. حوادث این گروه، خطرات مطلوب برای پوشش بیمه های بازرگانی است. ریسکها و خطرات را می توان به شرح زیر طبقه بندی نمود :
ریسک های مالی و غیر مالی
برخی ریسک ها موجب ایجاد خسارات مادی می شوند و برخی دیگر هزینه ای در پی ندارند. در بیمه بحث اصلی درباره ریسک های مالی است.
ریسک های پویا و ایستا