مقاله با موضوع عوامل موثر بر پذیرش فناوری اطلاعات و اهمیت پذیرش فناوری اطلاعات

Abstract science. Network and innovation. Businessman holding brain in circle global network connection communication and data exchanges worldwide on modern interface background. Networking and technology concept
[do_widget id=kl-erq-2]

درگیری کلیه افراد سازمان در امور IT: کلیه اعضای سازمان از مدیر ارشد تا کارمندان سطح عملیاتی باید به عنوان کارشناسان IT شناخته شوند.
بهبود شاخص های بهره وری: شاخص های اندازه گیری بهره وری در سازمان باید به سمت بهبود رشد نماید و از اطلاعات جهت تبدیل به دانش استفاده شود.
کوچک سازی: خارج کردن فعالیت های غیرمحوری از محیط سازمان که کوچک سازی گفته می شود، از ضروریات ملی به شمار می رود (Chengalur,1999:322).
2-1-2- اهمیت پذیرش فناوری اطلاعات
پذیرش سیستم های فناوری اطلاعات نقش مهمی در سرمایه گذاری در این فناوری ارزشمند دارد. پذیرش افرادی که از این فناوری استفاده می کنند یکی از عوامل تاثیرگذار بر موفقیت آن، نتایج و آثار مثبت آن برای سازمان است. موثر بودن فناوری، رابطه مثبتی با پذیرش آن دارد. بنابراین اگر کاربران بالقوه این فناوری، در برابر استفاده از آن مقاومت کنند اهداف مورد نظر نمی تواند حاصل شود (Siegel, 2008: 123).
سطح پایین پذیرش فناوری اطلاعات باعث سطح پایین استفاده می شود. سطح پایین استفاده از رایانه در محل کار یکی از مشکلات اصلی است که بر کارآیی و بهره وری سازمان تاثیر منفی می گذارد. از آنجاکه گمرک از سیستم های مبتنی بر رایانه استفاده می کند، بنابراین باید عوامل تاثیرگذار بر استفاده گمرک از فناوری اطلاعات شناسایی گردد تا استفاده از رایانه و منافع حاصل از این استفاده افزایش یابد.
لازم به ذکر است که خرید سیستم های مبتنی بر فناوری اطلاعات و در اختیار افراد قرار دادن، با این هدف که کاربران استفاده موثری داشته باشند، کافی نیست. حتی اگر همه شرایط برای کاربران فراهم باشد، آن ها ممکن است به دلایل فردی یا رفتاری از آن استفاده کنند. مطالعات اخیر نشان داده اند که خصوصیات فردی کاربران تاثیر مهم و معناداری بر استفاده از رایانه و انطباق با آن دارد (Grandon, 2009: 14).
منافع حاصل از کاربرد فناوری اطلاعات در محیط کار فقط هنگامی به دست می آید که این فناوری در سطح مناسبی مورد استفاده قرار گیرند. بنابراین بسیار مهم است که بفهمیم چرا کاربران، استفاده از آن را می پذیرند یا رد می کنند. اگر عوامل تاثیرگذار بر پذیرش کاربران از فناوری اطلاعات شناسایی و درک گردد، این امکان فراهم می شود تا سیستم های فناوری اطلاعات بهتری طراحی شده و بدین طریق امکان پذیرش کاربران افزایش می یابد. شناسایی این عوامل همچنین برای سازمان هایی اهمیت دارد که تلاش می کنند سیستمهای رایانه ای مناسبی برای خود انتخاب کنند که بیشترین پذیرش را از طرف آنها داشته باشد. بالاخره این که اگر این عوامل شناخته شوند، سازمان ها احتمال بیشتری دارند تا برنامه های آموزشی مفیدتری برای افزایش اثربخشی سیستم های فناوری خود طراحی کنند. بنابراین سازمان گمرک می تواند منافع مورد نظر خود را در راستای استفاده از فناوری اطلاعات به دست آورده و فعالیت های صحیحی برای بهبود این منافع انجام دهد.

2-1-3- پذیرش فناوری در سازمان ها و چالش های آن
پذیرش فناوری جدید در مجموعه ای از سازمان ها و استفاده از آن توسط افراد مرتبط با آن مسئله ای پیچیده است. استقرار فناوری اطلاعات با موانعی مواجه است که عدم توجه به آن ها باعث ناکامی یا ناکارآمدی خواهدشد. به عنوان یک نمونه ،گزارشی که گروه بررسی جنبه های سازمانی فناوری اطلاعات وابسته به وزارت بازرگانی و صنعت انگلیس منتشر کرده است، نشان می دهد که حدود 80 تا 90 درصد پروژه های فناوری اطلاعات به اهداف عملکردی خود نمی رسند و بخش مهمی از این عدم موفقیت به دلیل عدم توجه جدی سازمانها به عوامل غیر فنی (انسانی، سازمانی، فرهنگی) است که عوامل اصلی تعیین کننده در اثربخشی سیستم های جدید هستند (کبررا و همکارن به نقل از 1996، OASIG).
در حقیقت می توان گفت که نوآوری های فناورانه، به خصوص در حوزه فناوری اطلاعات به دلیل تصمیم تجمعی افراد برای پذیرش آنها انتشار می یابند. برای تحلیل چگونگی پذیرش و استقرار فناوری اطلاعات، تئوری ها و مدل هایی ایجاد شده است. یکی از جنبه های این مسئله، تغییر رفتارها در یک سیستم اجتماعی است. واکنش های افراد در برابر تغییر روش های پیشین و بکارگیری یک روش یا فناوری جدید، عامل مهمی برای موفقیت یا ناکامی تلقی می شود. بسیاری از افراد در برابرفناوری نو موضع می گیرند و آن را نمی پذیرند. ده ها سال است که عوامل موثر بر تصمیم افراد برای پذیرش فناوری و استفاده از آن دستمایه تحقیقات و پژوهش های بسیاری بوده است. در دهه های اخیر، موضوع «پذیرش فناوری» یک عنوان اصلی در تحقیقات مرتبط با سیستم های اطلاعاتی (IS) بوده و مدل هایی برای فهم عوامل موثر بر تصمیم کاربران برای پذیرش فناوری ارائه شده که بازده سرمایه گذاری در فناوری اطلاعات به میزان گرایش کاربران برای بکار بردن و استفاده از آن بستگی دارد.
آنچه مسلم است این که حل این مسئله دشوار بوده و اگر چه این موضوع در تحقیقات متعدد و متنوع مورد مطالعه قرار گرفته است هنوز هم نکات ناشناخته بسیاری درباره تعیین نحوه ی تصمیم گیری یک فرد در پذیرش فناوری اطلاعات باقی مانده است. افراد هنگامی که به یک وضعیت پایدار در کار خود می رسند، کمتر به تغییر آن تمایل پیدا می کنند .عادت کردن یا خو گرفتن به یک وضعیت، پدیده ای کاملاً قابل انتظار بوده و گاهی چنان ذهن انسان را تحت تاثیر قرار می دهد که روش یا راهکارهای دیگر را نمی توانند قبول و حتی تصور نمایند. اگر یک پدیده نو، فناوری جدید ،یا نوآوری و ابتکار برای انجام بهتر کارها یافت شود ،و وقتی فایده یا ضرورت آن نیزاثبات گردد ،نمی توان انتظار داشت که به محض معرفی و ارائه، توسط افراد مورد قبول قرار گرفته و بکار بسته شود (Grandon, 2009: 15).
2-1-4- عوامل موثر بر پذیرش فناوری اطلاعات
دیدگاه های مختلفی درباره عوامل تاثیرگذار بر فرآیند پذیرش IT مطرح شده است. بیشتر آنها بر روی مدیریت ارشد، کارکنان، فروشندگان و مشاوران خارجی IT، توانایی موسسات برای بکارگیری فناوری اطلاعات جدید، مردم و فرهنگ، و دیگر موسسات درون شبکه ،تاکید دارند. در اینجا این دیدگاه ها به 4 دسته عامل عمده تقسیم می شود: عوامل سازمانی، شبکه ای، مشاوران خارجی و IT.
2-1-4-1- عوامل سازمانی
اولین عامل، ساختار یا محیط داخلی می باشد که اندازه موسسات و اهداف آنها، افراد درون موسسه، رفتار آنها، فرهنگ، هویت شناسی، ساختار و دانش را در بر می گیرد (Bruque and Moyano, 2007:45).
لذا این عناصر اثر مستقیم بر روی ماهیت موسسه دارند. برای مثال، فرهنگ در موسسات بزرگ و کوچک، به شدت به وسیله گرایش مدیران مالک سازمان و شخصیت و ارزش تحت تاثیر قرار می گیرد.
مدیران ارشد یا مالکان سازمان تمام تصمیمات را اتخاذ می کنند و این تصمیمات بر پایه دانش موجود، قضاوت شخصی و مهارت های ارتباطی می باشد (Carson and Gilmore, 2000: 68).
دانش کارکنان و مشکلات آنها، در پیشرفت و یا سقوط موسسه سهیم است. در درون سازمان ها، از دانش موجود استفاده می شود یا انتقال داده می شود یا برای تولید دانش جدیدی که نوآوری را ارتقاء می دهد استفاده می گردد. در اینجا این دسته بندی ها به 4 گروه تقسیم می شود: فرهنگ، مدیران ارشد، کارکنان و قابلیت جذب موسسات.
فرهنگ
فرهنگ هماهنگ شده ای درون یک سازمان وجود دارد و می تواند هسته رقابتی سازمان محسوب گردد. با این روش افراد کارهایشان را انجام می دهند و همچنین کار را به هدف مشخص، ارزش مشخص و با باورهای معین به اشتراک می گذارند.