منابع مقاله درمورد بین النهرین و جغرافیایی

منابع مقاله درمورد بین النهرین و جغرافیایی


Widget not in any sidebars

اورانیم
سبز فلورسانس
زرد همراه فلورسانس سبز
سولفور گوگرد
شیری
2-3 تاریخچه شیشه‌گری ایران
2-3-1 شیشه گری در دنیای باستان
طبق روایات پلینی ظاهرا زمانی یک کشتی فینیقی که در کار تجارت ابسیدین بود به طور تصادف در منطقه ای که ماسه و قلیا به طور طبیعی در کنار هم قرار داشتند به گل نشست.
دریانوردان در ساحل دریا آتش روشن می کنند وجود قلیا ( شوره یا نیترات پتاسیم) در ساقه هیزم های خشک شده مصرف و یا احتمالا در سنگ چینی اطراف اجاق آتش موجب ذوب ماسه و پیدایش قطعات شیشه از ترکیب این دو می شود. (ماسه + نیترات پتاسیم)
چون دریانوردان فنیقی با شیشه طبیعی و ظاهر آن کاملا آشنا بودند متوجه ارتباط این دو شده و از آن پس ساخت شیشه های مصنوعی آغاز و وارد بازار شد. در واقع آشنایی دریانوردان فنیقی با شیشه و تصادف حضور ماسه و قلیا در کنار هم پیش شرط های ابداع این ماده مفید وزیبا را فراهم کرد.
در سالهای پایانی عصر حجر بین 4 تا 6 هزار سال ق.م که به عصر حجر صیقلی معروف است دوران تراش و صیقلی سنگ بوده است و در همین دوره در مناطقی چون «سیسیل» و «ساردنی» که دارای معادن زیادی از سنگ شیشه «ابسیدن» بود ، تراش و صیقل سنگ شیشه نیز کاملا رواج داشت. و حتی فروش قطعات زیبای تراش و صیقل خورده سنگ شیشه به صورت یک تجارت پر سود درآمده بود.
دوران ما قبل تاریخ با چهار دستاورد مهم خود یعنی کشف آتش، تراش و صیقل سنگ، سفالگری، و ذوب مس جایگاه ویژه‌ای در تاریخ تکامل صنعت شیشه دارد. (قلی زاده و رستخیز، 1393)
قدیمی ترین ردیابی که از شیشه های طبیعی صیقل یافته به دست آمده است به سال 3500 ق.م می رسد. این قطعه در قبری در تبس در سواحل رود نیل پیدا شده است و ابعاد آن حدود 5/9.5 میلیمتر است.
وجود قطعات بسیار نادری از شیشه مربوط به سالهای 2600 ق.م نشان دهنده ی تهیه شیشه از ذوب سنگ های سیلیس است. خصوصا یک میله کوچک سبز رنگ شیشه ای که از منطقه‌ی «اشنون»در بابل به دست آمده موید این تاریخ تقریبی است. همچنین در «اریدو» در دلتای فرات ، شیشه ای به صورت مهره تزئینی به دست آمده که متعلق به هزاره ی سوم پیش از میلاد است.
تولید شیشه ، نیازمند کارگاهی با امکانات کوره های ذوب است. قدیمی ترین کارگاه شیشه گری که تاکنون کشف شده است در مصر قرار داشته و متعلق به اواخر هزاره ی دوم قبل از میلاد است. براساس مستندات موجود ، « تل العماره » محل اقامت « آخناتون» فرعون مصر که در سالهای 1363 تا 1379 ق.م بر مصر حکومت می کرد ، از مراکز فعال شیشه سازی مصر بوده است و این مرکز شیشه گری برای نخستین بار در تاریخ موفق به ساخت شیشه های کاملا متفاوت شده است.
تحول مهمی که در شیشه سازی عصر باستان بوجود آمده گسترش جغرافیایی آن است که در اولین مرحله خود در بین تمدن های مصر ، سوریه و بین النهرین رواج می یابد. اسکندریه در مصر، دمشق در سوریه و شهر نینوا در بین النهرین به صورت قطب های تولید شیشه در عصر باستان در آمدند که رقابت شدیدی در بین آنها وجود داشت. (جاده لم، 1935)
پس از گذشت یک هزاره طولانی دومین مرحله از گسترش جغرافیایی صنعت شیشه تا پیدایش دو تمدن نوپا و جدید، یونان در غرب و ایران در شرق آغاز می گردد. با تسلط این دو تمدن بر بخش هایی از شهرهای اولیه عصر باستان ، شیشه سازی از مصر و سوریه به غرب و ازطریق بین النهرین به ایران منتقل می شود.
در حدود نیمه اول هزاره پایانی قبل از میلاد در غرب ، این دوره به عصر شیشه های اژه ای و در شرق ، به عنصر شیشه های ایرانی موسوم گشت. از ویژگی های این دوره استفاده از شیشه که قبلا بعنوان یک کالای لوکس اشرافی مصرف می شد به یک کالای عمومی تبدیل گردید.
سومین مرحله از گسترش جغرافیایی این صنعت از اسکندریه به طرف شهرهای اروپایی بود و اسکندریه به صورت مهد صدور تکنولوژی و تولید صنعت شیشه در عصر رومی‌ها، وارد اروپا گردید و بدلیل اهمیت و توسعه فراوان موفق به ابداع و گسترش روش های نوین گردید.
در تاریخ شیشه این دوره به دوران طلایی شیشه رومی معروف است که مهمترین ویژگی آن گسترش وسیع شیشه سازی در اروپا و رواج مصرف کالاهای شیشه این دوره است. اوج ابداعات شیشه سازان رومی و در راس آنها شیشه سازان اسکندریه ابداع تکنیک های زیر در شیشه سازی بوده است.
الف : شیشه های هزار رنگ یا هزار گل یا شیشه موزاییکی
ب : شیشه های قفسی
ج : شیشه های ساندویچی

مدیر سایت